Filters vormen een onmisbaar onderdeel in ieder leidingsysteem.
Een van de hoofdredenen om een leidingsysteem van voldoende filtermogelijkheden te voorzien is het beschermen van alle gemonteerde appendages. Vooral tijdens het opstarten van een nieuwe installatie kan het leidingsysteem flink vervuild zijn met bijvoorbeeld laskorrels, pakkingresten en corrosie. Hiernaast kunnen filters om medium- of productietechnische redenen worden geplaatst.

Om een installatie betrouwbaar te kunnen laten functioneren moet het zeefelement van het filter regelmatig worden gereinigd. Belangrijk bij de keuze van het juiste filter is de te verwachten vervuiling. Het oppervlak van het zeefelement speelt hierbij een grote rol, tezamen met de gekozen zeefperforatie.
Hoe kleiner het zeefoppervlak en/of hoe fijner de gekozen zeefperforatie, des te vaker zal het zeefelement gereinigd moeten worden om het gevaar van verstoppen van de leiding te voorkomen.
Vervuiling van een zeefelement kan onder andere door een verschildrukmeting worden geconstateerd.
In het algemeen mag voor filters een max. verschildruk van 1 bar worden aangegeven.

We kunnen vijf basistypen filters onderscheiden:

Y-type filter
Dit is het meest gangbare type, geschikt voor vele toepassingen.
Is toepasbaar in horizontale leidingen en verticale leidingen met een dalende stromingsrichting.

Tijdelijk filter
Dit type filter is specifiek bedoeld om alleen tijdens opstarten van nieuwe installaties te worden gebruikt en daarna te worden verwijderd. Is toepasbaar in horizontale leidingen en verticale leidingen met een dalende stromingsrichting.

Enkel- of emmerfilter
Dit type heeft als voordeel de eenvoudige demontage van de zeef zonder dat de leiding geheel leegstroomt.
Door montage van een ander type zeef met een vergroot zeefoppervlak kan een zeer grote vuilopvangcapaciteit worden bereikt. Is alleen toepasbaar in horizontale leidingen.

Duplexfilter
Dit type filter bestaat uit twee enkelfilters en een schakelelement. Is hierdoor geschikt voor continubedrijf. Is toepasbaar in horizontale leidingen.

Zelfreinigend filter
Dit type filter is ontworpen voor onbemand en continue bedrijf. Toepasbaar in verticale en horizontale leidingen.